गौतम गंभीर

भारतीय क्रिकेट इतिहासात आक्रमक वृत्ती, निर्भीड स्वभाव आणि मोठ्या सामन्यांमध्ये संघासाठी उभा राहणारा फलंदाज म्हटलं की एक नाव हमखास घेतलं जातं – गौतम गंभीर. त्याने अनेक महत्त्वाच्या सामन्यांमध्ये भारताला विजय मिळवून देत स्वतःची वेगळी ओळख निर्माण केली. 

सुरूवातीचं जीवन
गौतम गंभीर यांचा जन्म १४ ऑक्टोबर १९८१ रोजी नवी दिल्ली येथे झाला. लहानपणापासूनच त्यांना क्रिकेटची प्रचंड आवड होती. त्यांनी वयाच्या सुमारे १०व्या वर्षापासून क्रिकेटचे प्रशिक्षण घेण्यास सुरुवात केली. दिल्लीतील स्थानिक स्पर्धांमध्ये त्यांनी चांगली कामगिरी करत आपली ओळख निर्माण केली. त्यांच्या सातत्यपूर्ण खेळामुळे त्यांची निवड दिल्ली क्रिकेट संघामध्ये झाली आणि तिथूनच त्यांच्या मोठ्या क्रिकेट कारकिर्दीची सुरुवात झाली.

आंतरराष्ट्रीय पदार्पण
गौतम गंभीर यांनी २००३ साली भारतीय क्रिकेट संघाकडून आंतरराष्ट्रीय क्रिकेटमध्ये पदार्पण केले. त्यांनी पहिला एकदिवसीय सामना बांग्लादेश संघाविरुद्ध खेळला. सुरुवातीच्या काही सामन्यांमध्ये त्यांना फारसे यश मिळाले नाही, पण त्यांनी हार न मानता मेहनत सुरू ठेवली. अखेर २००७ नंतर ते भारतीय संघाचे नियमित सलामीवीर बनले.

कारकिर्द आणि विक्रम
गौतम गंभीर हे भारतीय संघातील विश्वासार्ह सलामीवीर म्हणून ओळखले जात होते. मोठ्या सामन्यांमध्ये शांतपणे खेळून संघाला स्थिर सुरुवात देण्याची त्यांची खासियत होती.

• 2007 ICC World Twenty20 च्या फायनलमध्ये त्यांनी ७५ धावांची महत्त्वपूर्ण खेळी केली.
• 2011 ICC Cricket World Cup च्या फायनलमध्ये त्यांनी ९७ धावा करत भारताच्या विजयात मोठी भूमिका बजावली.
• २००९ मध्ये ते कसोटी क्रिकेटमध्ये जगातील नंबर १ फलंदाज बनले.
• कसोटी क्रिकेटमध्ये त्यांनी सलग ५ सामन्यांत शतक झळकावण्याचा विक्रम केला.

नेतृत्व आणि शैली
गौतम गंभीर यांची फलंदाजी शैली संयमी पण आक्रमक अशी होती. ते डावखुरे सलामीवीर असून सुरुवातीला विकेट सांभाळून खेळत आणि नंतर मोठ्या धावा करत.
आयपीएलमध्ये त्यांनी कोलकत्ता नाईट रायडर्स संघाचे नेतृत्व करत संघाला २०१२ आणि २०१४ मध्ये आयपीएल विजेतेपद मिळवून दिले. त्यांच्या नेतृत्वाखाली संघाने आक्रमक आणि संघभावनेवर आधारित क्रिकेट खेळले.

पुरस्कार आणि सन्मान

• गौतम गंभीर यांच्या उत्कृष्ट कामगिरीमुळे त्यांना अनेक पुरस्कार मिळाले.
• २००८ त्यांना अर्जुन पुरस्कार मिळाला
• २०१९ मध्ये पद्मश्री पुरस्कार देण्यात आला
• २००९ मध्ये आयसीसी कसोटी क्रमवारीत जगातील नंबर १ फलंदाज
• दोन विश्वचषक विजेत्या भारतीय संघाचा भाग (२००७ टी२० आणि २०११ एकदिवसीय विश्वचषक)

गौतम गंभीर यांचं पदार्पण आणि शेवटचा सामना

कसोटी सामना
पदार्पण– भारत विरूद्ध ऑस्ट्रेलिया, वानखेडे – नोव्हेंबर 03 – 05, 2004
शेवटचा सामना– भारत विरूद्ध इंग्लंड, राजकोट- नोव्हेंबर 09 – 13, 2016

एकदिवसीय सामना
पदार्पण– भारत विरूद्ध बांग्लादेश, ढाका- एप्रिल 11, 2003
शेवटचा सामना– भारत विरूद्ध इंग्लंड, धर्मशाळा- जानेवारी 27, 2013

टी२०आय सामना
पदार्पण– भारत विरूद्ध स्कॉटलँड, डर्बन – सप्टेंबर 13, 2007
शेवटचा सामना– भारत विरूद्ध पाकिस्तान, अहमदाबाद – डिसेंबर 28, 2012

आयपीएल
पदार्पण– दिल्ली डेअरडेविल्स (आता दिल्ली कॅपिटल्स) विरुद्ध राजस्थान रॉयल्स, दिल्ली- १९ एप्रिल २००८
शेवटचा सामना– दिल्ली डेअरडेविल्स विरुद्ध पंजाब किंग्स (किंग्स ११ पंजाब), दिल्ली- २३ एप्रिल २०१८

निष्कर्ष

गौतम गंभीर यांनी भारतीय क्रिकेटमध्ये महत्त्वपूर्ण योगदान दिले आहे. मोठ्या सामन्यांमध्ये जबाबदारीने खेळणारा फलंदाज आणि यशस्वी कर्णधार म्हणून त्यांनी आपली वेगळी ओळख निर्माण केली. त्यामुळे भारतीय क्रिकेटच्या इतिहासात त्यांचे नाव नेहमीच आदराने घेतले जाते.